B.C.
Koekkoek-Huis


Actueel

Johannes Warnardus Bilders (Utrecht 1811-1890 Oosterbeek)
bezield landschap 19.02.2017–25.06.2017

De tentoonstelling is een echte romantiek highlight. In 70 schilderijen, tekeningen en grafiek zal het oeuvre van deze tijdgenoot van Koekkoek uit Nederland voor het eerst in Duitsland worden gepresenteerd. Opening 19 februari, 11.30 uur.

Tot de Nederlandse Romantici en tijdgenoten van B.C.Koekkoek behoort de in Utrecht geboren Johannes Warnardus Bilders. Hij geldt als voorloper van de zogenoemde Haagse School van het vroege Nederlandse impressionisme.

Bilders kreeg zijn eerste tekenlessen aan de stedelijke Tekenschool en werd lid van de kunstvereniging „Kunstliefde“. Les in schilderen heeft hij nooit gehad, hij leerde het vak door zijn contacten met collega-schilders en het bestuderen van de toonaangevende kunstenaars van zijn tijd, zoals bijvoorbeeld B.C.Koekkoek.

1839 ondernam hij een reisje naar Duitsland en ontdekte, samen met een bevriend kunstenaar, het rivierlandschap van Rijn en Ahr. Tot 1859 volgden er nog vele verdere studiereizen naar het buurland, aan de Rijn, naar Wiesbaden (waar hij koning Willem III bezocht) en naar het Zwarte Woud.

Vanuit Utrecht ging hij ook vaak naar Gelderland om er te werken, zoals in het jaar 1840 in de omgeving van Beek en 1841 voor het eerst naar Oosterbeek bij Arnhem. Hij was zo ingenomen van die plaats met zijn heidevelden en oeroude bomen, dat hij al in het daaropvolgende jaar besloot zich hier te vestigen. Hier werd hij na verloop van tijd tot een centrale vaderfiguur voor de jonge kunstenaars die eveneens naar Oosterbeek kwamen. Ook zijn zoon Gerard werkte als schilder in dezelfde omgeving. Deze gemeenschap van kunstenaars, die allemaal dicht bij de natuur wilden leven, ontwikkelde godsdienstachtige rituelen die aan een beekje onder oude eikenbomen werden uitgevoerd, de „Wodanseiken“, een oord van artistieke inspiratie.

In navolging van de Franse kolonie van kunstenaars die in de buitenlucht schilderden werd Oosterbeek later het „Nederlandse Barbizon“ genoemd. Het late werk van Bilders weerspiegelt iets van het voorbeeld van deze Franse schilderkunst, ookal is Bilders nooit in Frankrijk geweest. Met zijn zoon Gerard samen zonden zij hun werk in naar verschillende wereldtentoonstellingen.

1858 verhuisde Bilders met zijn familie naar Amsterdam. Daar werkte hij mee aan de totstandkoming van de Galerie in „Arte et Amicitiae“, de belangrijkste Nederlandse kunstvereniging. Uit zijn laatste jaren dateren tekeningen in groot formaat, gemaakt met houtskool of wit en zwart krijt. In Amsterdam was hij bekend met de beroemdste kunstenaars zoals o.a. Jozef Israëls.

Na de dood van zijn eerste vrouw en van zijn zoon Gerard leerde Bilders 1880 de schilderes Maria van Bosse kennen, die al langer van hem les had gehad, en keerde in dat jaar terug naar Oosterbeek. Samen ontdekten ze nu de aangrenzende landschappen van de Achterhoek en van de provincies Drente en Groningen. Op 79jarige leeftijd stierf Bilders in Oosterbeek aan een longontsteking.

De tentoonstelling werd mogelijk gemaakt door de samenwerking met het Museum Veluwezoom, Kasteel Doorwerth en het RKD (Rijksbureau Kunsthistorische Documentatie) in Den Haag. Er verschijnt een catalogus van Jeroen Kapelle en Manon van der Mullen met rijke illustraties en een samenvatting van de tekst in het Duits.

(Uitgeverij Blauwdruk, Wageningen, NL, 29,50 Euro)

 

J.W. Bilders, noorse landschap, 1862, Rijksdienst voor het cultureel erfgoed
J.W. Bilders, bosgezicht, olieverf op paneel, ca. 1854, Museum Veluwezoom, kasteel Doorwerth
J.W. Bilders, Gosausee mit Dachstein, olieverf op paneel, Stichting B.C. Koekkoek-Huis
-> Deze pagina afdrukken